HOME arrow ONDERZOEK arrow Vakantiekolonies aan de Belgische kust
Vakantiekolonies aan de Belgische kust PDF Afdrukken E-mail
Vakantiekolonies Het boek, de tentoonstelling en de website vormen samen een project van Amsab-ISG en de provincie Oost-Vlaanderen.


Wie herinnert zich niet die rumoerige eetzalen, het heimwee bij het slapengaan, het zand in de boterhammen, de koude douches, het zingend stappen, de kaartjes die je schreef met daarop ‘We zijn goed aangekomen’?

ImageImageImage

Vakantiekolonies hebben een lange geschiedenis. Eind 19e eeuw al organiseerden liberale filantropische verenigingen dergelijke kolonies om arme kinderen naar het openbaar onderwijs te lokken. Uiteraard konden ook de katholieken niet achterblijven en richtten zij soortgelijke instellingen op. Met de afschaffing van de kinderarbeid in 1889 werd de nood nog hoger: kinderen gingen in de vakantie immers niet meer naar de fabriek en hingen op straat rond. Dé oplossing voor deze hangjongeren van toen was de vakantiekolonie.
Na de Eerste Wereldoorlog kwam ook de overheid tussen door de oprichting van het Nationaal Werk voor Kinderwelzijn (nu Kind en Gezin), dat de kolonies controleerde en subsidieerde. Daarbij werd meer en meer gefocust op de hygiëne van het kind. Kinderen werden immers gezien als het toekomstige kapitaal en moesten worden behoed tegen tbc en andere ziektes. Het succes van de kolonies werd gemeten aan de ‘aangekomen’ kilo’s van de kinderen.
In de jaren 1920 gingen de Vooruitziende Vrouwen kindervakanties organiseren om het lidmaatschap van de socialistische mutualiteit te propageren. Na de Tweede Wereldoorlog kregen ook de mutualiteiten overheidssubsidies. Omdat alle loontrekkenden verplicht werden om hierbij aan te sluiten, waren de vakantiekolonies niet langer enkel voor arbeiderskinderen.

De tentoonstelling brengt deze boeiende geschiedenis tot leven met fascinerend beeldmateriaal en toont ook hoe de deelnemertjes en de oud-monitoren hun vakanties ervaarden. Met klank- en beeldmateriaal dompelt ze je onder in de sfeer van toen: de kartonnen koffer, samen douchen, de geur in de kolossale refter, de verveling tijdens de verplichte siësta, de spelletjes in de duinen, de kazerneachtige slaapzaal en de kaartjes naar huis.

Bij de tentoonstelling schreef Martine Vermandere ook een rijk geïllustreerd boek, uitgegeven door Amsab-ISG en ASP Editions. Het is het 25e nummer in de reeks Bijdragen van het Museum van de Vlaamse Sociale Strijd van de provincie Oost-Vlaanderen en is te koop in de tentoonstelling of kan besteld worden via Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken (vanaf 9 juli).

Je kan je eigen ervaringen in een vakantiekolonie ook kwijt op de website www.vakantiekolonies.be. Deze geeft een volledig overzicht van alle vakantiekolonies aan zee, met meer dan duizend foto’s en film- en geluidsfragmenten, en is dus een unieke databank over dit thema.